Schrale oogst na 25 jaar Arbowet 

Begin 2012 wil de Tweede Kamer de Arbowet evalueren. Wat heeft de nieuwe Arbowet nu opgeleverd? Zijn er verbeteringen in het Arbobeleid? Doen werkgevers meer aan Arbo? En lopen werknemers minder gevaren voor de veiligheid en gezondheid dan voorheen?

De Arbowet bestaat al veel langer en als je echt goed wilt evalueren, dan moet je eigenlijk vanaf het begin van de Arbowet terugblikken.

Jan Popma, onderzoeker bij de Universiteit van Amsterdam, arbo-deskundige en ex-OR-trainer, mocht aan de slag. Gestimuleerd vanuit FNV Bondgenoten verscheen onlangs het rapport ‘Schrale oogst, de opbrengst van 25 jaar Arbowet’.

Nu blijkt dat, alle inspanningen ten spijt, werknemers niet minder risico’s lopen. arbobeleid, wetgeving, arboconvenanten en arbocatalogi hebben wellicht veel opgeleverd maar aan de andere kant zijn er nog steeds veel arbo-risico’s. We zijn met z’n allen niet veel opgeschoten. Om goed op een rij te zetten waar wel vooruitgang is te bespeuren, en welke maatregelen en wetten helpen, moeten we verder inzoomen. In welke sectoren en bij welk soort bedrijven zijn er verbeteringen en waar is een verdergaande studie nodig. Is het bij goedwillende bedrijven wel in orde? Ligt het aan werkgevers die het arbobeleid niet serieus nemen? Ligt het aan bedrijven die veel met flex werken en/of aan bepaalde sectoren waar het niet goed vertoeven is? En zijn dat die bedrijven die de medezeggenschap ook geen ruimte geven?

Dit rapport geeft aan dat er blijvend veel te stimuleren is op Arbo-gebied. Zeker nu Den Haag wil dat werknemers langer door moeten werken. Er is nog veel werk aan de winkel, met name voor ondernemingsraden en personeelsvertegenwoordigingen. In de afgelopen jaren van recessie heb ik de indruk dat het onderwerp arbo een minder hoge prioriteit heeft gekregen. Arbo moet dus weer meer in de picture maar wat is nu de handigste manier? Dat vraagt Jan Popma zich ook af en daar dienen we met z’n allen over na te denken. Eén van de mogelijkheden is om, naast het sociale overleg, de lijn van kabinet-Rutte ook op arbogebied door te zetten: keihard handhaven. Dus meer inzet van de Arbeidinspectie en meer lik-op-stuk-beleid. Waarom wel de vreemdeling aanpakken en niet de onwillige werkgever?

Niko Manshanden